Na potrzeby Wystawy Światowej w 1913 roku zbudowano żelbetowy modernistyczny kompleks architektoniczny. Głównym jego budynkiem jest zaprojektowana przez Maxa Berga Hala Stulecia (od 1948 roku zwana Halą Ludową), oraz Pawilon Czterech Kopuł wraz z pergolą - projektu Hansa Poelziga. W owym czasie był to największy tego typu obiekt w Europie. Od strony zachodniej znajduje się również kolumnada składająca się z dziesięciu (w 1913 roku było ich 22) trzydziestometrowych kolumn ustawionych w dwóch rzędach.
Wielkość i forma budowli może powodować poczucie przytłoczenia monumentalną architekturą. Wprowadzenie roślin pnących w pewnym stopniu niweluje to uczucie, ożywiając budowlę. Bezdetalowa architektura pozwala na wprowadzenie silnie rosnących, samoczepnych pnączy. Na kolumnach o prostej formie, bez żadnych zdobień, zastosowano winobluszcz trójklapowy (Parthenocissus tricuspidata), natomiast najniższy poziom Hali Ludowej

Winobluszcz trójklapowy na kolumnie - fot. Jacek Borowski
|
(z wyjątkiem głównego wejścia do budynku) porośnięty jest winobluszczem pięciolistkowym.
Zaplecze, ówczesnej Hali Stulecia, cały rejon pergoli, otaczającej półkolisty zbiornik wodny, oraz dość dużą część Parku Szczytnickiego przeznaczono w 1913 roku pod wystawę sztuki ogrodniczej towarzyszącą Wystawie Światowej. Urządzono tematyczne ekspozycje, wśród których znalazły się m. in.: szkolny ogród botaniczny, ogrody kolonialne, historyczne, ogród daliowy i wystawa sztuki cmentarnej.
Pergola, mierząca 750 m. długości, 7 m. szerokości i 4,5 m. wysokości i składająca się z 300 podwójnych słupów, stała się doskonałym stelażem dla kolekcji 400 sztuk roślin pnących. Zastosowanie tak dużej liczby roślin, w tym wielu gatunków, pozwoliło urozmaicić długą i dużą konstrukcję. Mimo zastosowania dużej masy roślin konstrukcja pergoli jest doskonale widoczna.
Obecnie oprócz winobluszczy (Winobluszczu trójklapowego - Parthenocissus tricuspidata i winobluszczu pięciolistkowego - Parthenocissus quinquefolia) porastających
około 60 % konstrukcji, zastosowano także:

Konstrukcję pergoli tworzy 300 potężnych podwójnych słupów, przykrytych drewnianą kratownicą - fot. Jacek Borowski
|
winorośl pachnącą (Vitis riparia) i
winorośl japońską (Vitis coignatie),
bluszcz, wiciokrzewy
(Lonicera x brownii,
Lonicera caprifolium),
aktinidię ostrolistną (Actinidia arguta),
akebię pięciolistną (Akebia quinata). Sezonowo, wraz z urządzaniem kwietników położonych od strony zbiornika wodnego, wprowadza się również gatunki jednoroczne. Różne pory kwitnienia, rozwoju liści, owocowania i przebarwień jesiennych sprawiają, wygląd pergoli zmienia się i za każdym razem inna jej część jest atrakcyjna.

Pergola w Parku Szcztnickim - fot. Jacek Borowski
|